Funk Styles


Ας δούμε ποια μουσικά είδη αποτελούν τους προγόνους και τους απογόνους της funk. Ποιους επηρέασε και από ποιους επηρεάστηκε, με ποια είδη αναμίχθηκε για να εμφανιστούν νέες μουσικές μορφές και πώς καταλήγει να υφίσταται ακόμη, παιγμένη με διαφορετικό ύφος.

Psychedelic Soul

H psychedelic soul γεννήθηκε τέλη των ’60s, όταν οι τεχνικές της psychedelic rock αναμίχθηκαν με τη soul της εποχής. Το γεγονός ότι πλησίαζε στο  rock & roll την έκανε πρόγονο της funk, της οποίας οι έντονοι ρυθμοί και η χρήση ηλεκτρονικών ηχητικών εφέ οφείλονται στις καινοτομίες της psychedelic soul. Αυτό το είδος ήταν κυρίως η πιο ιδιαίτερη και προχωρημένη εκδοχή της soul και ήταν πολύ πιο ανοικτή σε πολιτιστικές επιρροές. Αλλά υπήρχε και η πιο σκοτεινή, ακόμη και παρανοϊκή πλευρά του είδους, που αντικατόπτριζε την αβεβαιότητα σε κοινωνικό και πολιτικό επίπεδο και συγκεκριμένα την αυξανόμενη στρατικοποίηση του κινήματος των Αφρο-αμερικάνων. Μέχρι τα ’70s, η psychedelic soul είχε εξελιχθεί σε ένα μίγμα υλικού διαμαρτυρίας, επιθετικού funk και γλυκανάλατων τραγουδιών αγάπης. Ο καταλυτικός παράγοντας πίσω από το είδος ήταν φυσικά ο Jimi Hendrix, που έφαγε το μούτρα του στο κύκλωμα της R&B πριν βρει τελικά το δρόμο του και το είδος του. Παρόμοια ιδιαίτεροι, αλλά πιο κοντά στο R&B ήταν οι Sly & the Family Stone, ένα φυλετικά  ανάμικτο συγκρότημα που ξεπήδησε από το ψυχεδελικό λίκνο των εξελίξεων του San Francisco. Ίσως η πεμπτουσία της ψυχεδελικής soul ορχήστρας, η κοινωνική αφύπνιση των Family Stone και η θετική ευφορία τους έδωσε τη θέση της σε μία πιο σκοτεινή και απαισιόδοξη οπτική, καθώς τα ναρκωτικά άρχισαν να καταστρέφουν την πνευματική διαύγεια του Sly Stone. Ωστόσο οι Temptations, κάτω από την πίεση του παραγωγού τους Norman Whitfield, επαναπροσδιορίστηκαν κυκλοφορώντας μερικά από τα καλύτερα psychedelic soul κομμάτια τέλη των ’60s και αρχές των ’70s, όπως τα «Papa Was a Rolling Stone» και «Ball of Confusion«. Ο Whitfield ήταν επίσης υπεύθυνος και για άλλα κλασικά κομμάτια της psychedelic soul όπως το «War» του Edwin Starr και το «Smiling Faces Sometimes» των Undisputed Truth. Η psychedelic soul παρέμεινε το πρωτοποριακό μέρος της R&B και μέσα στα ’70s, όταν πολλοί πρώτοι funk καλλιτέχνες – Curtis Mayfield, Earth, Wind & Fire, the Isley Brothers, και λοιποί- την αφομοίωσαν στον ήχο τους. Κανένας βέβαια σε τέτοιο βαθμό όσο οι Parliament-Funkadelic του George Clinton, των οποίων το ιδιόρρυθμο χιούμορ και το επηρεασμένο από acid τζαμάρισμά τους ήταν τα κοντινότερα τέκνα της psychedelic soul.

Jazz-Funk

Στην πρώτη της μετενσάρκωση στα μέσα της δεκαετίας των ’60s, η Jazz-Funk ήταν η γήινη εκπροσώπηση της ανάμιξης του jazz και funky ήχου της Southern soul, αρκετά επηρεασμένη από τις πρώτες funk καινοτομίες των Sly & the Family Stone. Από αυτή την άποψη έμοιαζε αρκετά με τη soul-jazz, αλλά εκεί όπου η soul-jazz ηρεμούσε με χαλαρούς ρυθμούς, η jazz-funk πήγαινε μπροστά με ένα πιο δυνατό και καθαρό backbeat, με ιδιαίτερη αφοσίωση στο soul ήχο της Stax/Volt (γεγονός που επιβεβαιωνόταν από τις διασκευές γνωστών επιτυχιών της soul της συγκεκριμένης δισκογραφικής εταιρείας). Αρκετοί πρώτοι jazz-funk μουσικοί έπαιζαν organ, όπως οι Lonnie Smith, Reuben Wilson, Charles Earland και Jack McDuff (μερικοί πηγαινοέρχονταν άνετα μεταξύ jazz-funk και soul-jazz). Άλλοι σημαντικοί του χώρου ήταν ο σαξοφωνίστας Eddie Harris και ο βιμπραφωνίστας Roy Ayers. Καθώς η πιο ‘βρώμικη’ soul μεταμορφωνόταν σε funk κατά τις αρχές των ’70s και καθώς η fusion βοήθησε στο να μετατρέψει τους funk ρυθμούς πιο γοητευτικούς για τους hard boppers να επανασυνδεθούν με το Αφρο-αμερικάνικο κοινό, το βασικό στοιχείο R&B της jazz-funk άλλαξε και αυτό αντίστοιχα. Μουσικοί όπως οι Donald Byrd, Bobbi Humphrey και Ronnie Foster δημιούργησαν ένα ηλιόλουστο, ευχάριστο ύφος, ερμηνεύοντας συνθέσεις, οι οποίες έμοιαζαν με jazzy R&B και επηρεάζονταν από τη Philly soul όπως και τη funk. Πληκτράδες όπως οι Herbie Hancock και Lonnie Liston Smith εξερεύνησαν ένα πιο διαστημικό, ατμοσφαιρικό ύφος της jazz-funk, ενώ άλλοι όπως ο Freddie Hubbard είχαν ένα πιο φωτεινό και λαμπερό περιτύλιγμα στις παραγωγές τους. Η fusion και η jazz-funk μοιράστηκαν αρκετές ευαισθησίες κατά τα ’70s, αλλά είναι σημαντικό να καταλάβει κανείς ότι ούτε όλη η fusion ήταν jazz-funk και το αντίστροφο. Όπως ακριβώς η funk μετατράπηκε σε disco, η jazz-funk έλιωσε μέσα πιο απαλό και καλογυαλισμένο fusion που κυριάρχησε και ήταν πιο προσιτό είδος jazz κατά τα ’80s και ’90s. Λόγω της έμφασης σε πιο χορευτικά και funky grooves, η jazz-funk έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής στη Βρετανική underground μουσική σκηνή (όπου και ήταν γνωστή ως «rare groove«) όταν την ανακάλυψαν ξανά στα μέσα της προς τέλη των ’80s. Μία ανανεωμένη εκδοχή ανέμιξε το funk με το hip-hop για να γίνει γνωστή ως acid jazz. Για παρόμοιους λόγους, η jazz-funk ήταν το είδος που πολλοί Αμερικάνοι hip-hop καλλιτέχνες έστρεφαν την προσοχή τους όταν ήθελαν να βρουν τρόπο να ανακατέψουν τη jazz με τη rap. Ο Roy Ayers, συγκεκριμένα, έτυχε να ξαναπαιχθεί και να ξανακαθιερωθεί και στις δύο σκηνές.

Blaxploitation

Τα λεγόμενα Blaxploitation κινηματογραφικά έργα εμφανίστηκαν αρχές  ’70s και συγκεκριμένα με την εμφάνιση του ανεξάρτητου και πρωτοποριακού έργου ‘Sweet Sweetback’s Baadasssss Song‘ του Melvin Van Peebles. Το εξαγριωμένο αριστούργημα του Van Peebles ήταν μία σοβαρή και σε ένα βαθμό επικίνδυνη οπτική ματιά που καθιέρωσε τις ωμές, ανεξάρτητες  Αφρο-αμερικάνικες ταινίες. Είχε μάλιστα soundtrack με funk μουσική — απαραίτητο στοιχείο, αφού η funk ήταν ότι πιο πρωτοποριακό εκείνη την εποχή. Όπως θα κατέληγε τελικά το Sweet Sweetback στήθηκε σε μία εποχή που δεν είχε ούτε τη μισή σοβαρότητα από αυτή που διέθετε το έργο του Van Peebles. Πολύ γρήγορα οι καινοτομίες του νοθεύτηκαν και οδήγησαν σε ένα νέο κινηματογραφικό είδος, το γνωστό blaxploitation. Εκεί που το Sweet Sweetback ήταν σοβαρό και ειλικρινές, το blaxploitation – με ελάχιστες εξαιρέσεις – ήταν συνήθως ανάλαφρες ιστορίες για ντετέκτιβς, παράνομους, νταβατζήδες και τυχοδιώκτες. Και όλες αυτές οι ταινίες είχαν funk soundtracks, όπως ακριβώς και το Sweet Sweetback – γεμάτα με wah-wah κιθάρες, βαρύ μπάσο και funky beats. Πολλές ήταν οι περιπτώσεις όπου η μουσική ήταν σαφώς πολύ καλύτερη από την ίδια την ταινία, όπως με το Superfly, που ναι μεν ήταν μία από τις καλύτερες ταινίες blaxploitation, στην οποία όμως η μουσική του Curtis Mayfield ήταν σαφώς ανώτερη από το ίδιο το έργο. Το κινηματογραφικό είδος έσβησε παράλληλα με το μουσικό τέλη δεκαετίας των ’70s, ωστόσο ταινίες και η μουσική τους παρέμειναν στα αγαπημένα cult και τον επόμενο αιώνα.

Free Funk

H free funk είναι ένα μίγμα avant-garde jazz με funky ρυθμούς. Όταν ο Ornette Coleman σχημάτισε τους Prime Time αρχές των ’70s, είχε ένα «διπλό κουαρτέτο» (αποτελούμενο από δύο κιθάρες, δύο ηλεκτρικά μπάσα, δύο drummers και το alto του) που έπαιζε με τονική ελευθερία, αλλά πάνω από εκκεντρικούς funk ρυθμούς. Τρεις από τους μουσικούς του Coleman (ο κιθαρίστας James «Blood» Ulmer, ο μπασίστας Jamaaladeen Tacuma και ο drummer Ronald Shannon Jackson) διαμόρφωσαν τα δικά τους free funk συγκροτήματα και η free funk αποτέλεσε τεράστια επιρροή για τη μουσική των M-Base, μεταξύ αυτών και των Steve Coleman και Greg Osby.

Disco

Η disco σηματοδότησε την ανατολή της σύγχρονης χορευτικής μουσικής. Εμφανίστηκε από το χορευτικό ήχο των αρχών των ’70s και τη funk, η disco έδωσε έμφαση πάνω από όλα στο ρυθμό, ακόμη και από τον τραγουδιστή και το ίδιο το τραγούδι. H disco Πήρε το όνομά της από τις discotheques, τα clubs που έπαιζαν μόνο μουσική για χορό. Οι περισσότερες discotheques ήταν gay clubs στη Νέα Υόρκη και οι DJs στα clubs επέλεγαν επί τούτου soul και funk δίσκους που είχαν δυνατό και σκληρό groove. Με το που παίζονταν στις disco, οι δίσκοι άρχιζαν να γίνονται γνωστοί και στο ραδιόφωνο και φυσικά να πουλάνε πολλά αντίτυπα. Σύντομα, οι δισκογραφικές εταιρείες και οι παραγωγοί κυκλοφορούσαν δίσκους ειδικά για τις discos. Όπως είναι επόμενο, αυτοί οι δίσκοι είχαν ισχυρά pop στοιχεία, ώστε να κάνουν επιτυχία σε όλων των ειδών τα κοινά. Τα περισσότερα disco albums δεν είχαν πολλά κομμάτια, αλλά λίγα μεγάλης διάρκειας, με το ρυθμό να παίζει συνεχόμενα. Ομοίως και τα singles κυκλοφορούσαν σε 12-ιντσα δισκάκια με εκτεταμένα remixes. Οι DJs μπορούσαν έτσι να μιξάρουν τα κομμάτια μεταξύ τους, παντρεύοντας το ρυθμό κάθε τραγουδιού με το επόμενο. Σε πολύ λίγο διάστημα, το επίμονο disco beat κυριάρχησε στο pop chart και άπαντες κυκλοφορούσαν ένα δίσκο disco, από ροκάδες όπως οι Rolling Stones και Rod Stewart μέχρι pop καλλιτέχνες όπως οι Bee Gees και new wave μουσικοί όπως οι Blondie. Υπήρχαν disco καλλιτέχνες που έγιναν πασίγνωστοι- Donna Summer, Chic, the Village People και KC & the Sunshine Band – αλλά η μουσική ήταν κυρίως ένα μέσο του παραγωγού, αφού οι ίδιοι δημιουργούσαν τα κομμάτια και έγραφαν τα τραγούδια. Η disco έχασε την πρωτοκαθεδρία όταν έφτασαν τα ’80s, αλλά δεν πέθανε – διαχύθηκε σε ένα σωρό διαφορετικά χορευτικά μουσικά είδη, από την dance-pop και το hip-hop μέχρι το house και την techno.

House

Η house μουσική μεγάλωσε τη μετά-disco εποχή μέσα από τη χορευτική dance club κουλτούρα των αρχών των ’80s. Αφότου η disco έγινε δημοφιλής, ορισμένοι DJs – ειδικά αυτοί της gay κοινότητας- άλλαξαν τη μουσική για να γίνει λιγότερο pop. Το beat έγινε πιο μηχανικό και το μπάσο πιο βαθύ, ενώ στοιχεία ηλεκτρονικού synth pop, latin soul, dub reggae, rap και jazz προστέθηκαν πάνω από τον επίμονο και αδιαφοροποίητο τεσσάρων τετάρτων beat. Η μουσική ήταν σχεδόν πάντα ορχηστρική και όταν υπήρχαν φωνητικά, αυτά προέρχονταν από απρόσωπες ντίβες που τραγουδούσαν συχνά μελωδίες χωρίς στίχους. Από τα τέλη των ’80s, η house βγήκε από τα underground clubs του Chicago, της Νέας Υόρκης και του Λονδίνου και ξεκίνησε να ανεβαίνει στα pop charts, ειδικά στην Αγγλία και την Ευρώπη, αλλά αργότερα και στις ΗΠΑ, εξαιτίας των C+C Music Factory και τη Madonna. Κατά τα ’90s, η house δεν αποτελούσα πια την πρωτοποριακή μουσική, αλλά παρέμεινε δημοφιλής στα clubs tσε ολόκληρη την Ευρώπη και την Αμερική. Στο τέλος της δεκαετίας, ένα νέο είδος αυτό της progressive house με σχήματα όπως αυτά των Daft Punk, Basement Jaxx και House of 909 έφεραν τη μουσική στο προσκήνιο με αξιόλογα κομμάτια.

G-Funk

Η G-Funk είναι η χαλαρή εμπνευσμένη από τη μουσική των Parliament/Funkadelic gangsta rap που αναπτύχθηκε από τον Dr. Dre στις αρχές των ’90s. Ξεχωρίζει από τα τσιριχτά, φθηνιάρικα synthesizers, αργά grooves, βαθύ μπάσο και κατά καιρούς άχρωμα δεύτερα γυναικεία φωνητικά. Η G-funk έγινε το πιο δημοφιλές είδος της hip-hop αρχές των ’90s. Μετά την επιτυχία του Dr. Dre με το album ‘The Chronic‘ του 1992 – στο οποίο εφηύρε και έδωσε και όνομα στο είδος – πολλοί νέοι rap καλλιτέχνες και παραγωγοί ακολούθησαν τις μουσικές τεχνικές του, κάνοντάς το το πιο αναγνωρίσιμο είδος rap για το μεγαλύτερο μέρος των ’90s.

Bass Music

Από την εύφορη χορευτική σκηνή του Miami (freestyle) και του Detroit (electro) στα μέσα των ’80s, η bass music έφερε τα funky-breaks των ’70s στον ψηφιακό κόσμο του drum-machine. Οι δύο πρωτοπόροι του Miami όπως οι 2 Live Crew και ο DJ Magic Mike οδήγησαν το είδος στην εμμονή για κώλους και προσωπικότητες του Detroit όπως οι DJ Assault, DJ Godfather και DJ Bone του έριξαν αρκετό techno για να δημιουργήσουν μουσική με γρήγορο ρυθμό. Η bass music φλέρταρε και με τα charts αρχές των ’90s, αφού του South «Whoot (There It Is)»  του ’95 και το «Tootsee Roll» των 69 Boyz έγιναν και τα δύο πλατινένια και ανέβηκαν στην κορυφή των charts.

Funk Metal

Η funk metal παίρνει τις θορυβώδεις κιθάρες και riffs από τη heavy metal και τα ανακατεύει με ποπίζουσες μπασογραμμές και διακεκομμένους funk ρυθμούς. Η funk metal εξελίχθηκε μέσα δεκαετίας ’80s όταν εναλλακτικά συγκροτήματα όπως οι Red Hot Chili Peppers και οι Fishbone άρχισαν να παίζουν ένα υβριδικό metal με πιο έντονο το στοιχείo της funk. Οι μπάντες που ακολούθησαν βασίστηκαν περισσότερο στο metal απ’ ότι στο funk, αν και κράτησαν τις άγριες μπασογραμμές του funk. Όπως και το heavy metal, έτσι και αυτό το είδος έγινε ένας τρόπος επίδειξης μουσικών δεξιοτήτων.

Ένα σχόλιο στο Funk Styles

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s